Obowiązek złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki z o.o.
Obowiązek wystąpienia z wnioskiem o ogłoszenie upadłości spółki z ograniczoną odpowiedzialnością ciąży na wszystkich członkach jej zarządu. Dotyczy on również innych osób faktycznie zarządzających spółką, w tym przykładowo likwidatora.
Termin na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości
Zgodnie z art. 21 ustawy Prawo upadłościowe, dłużnik zobowiązany jest do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości najpóźniej w terminie 30 dni od dnia powstania podstawy do ogłoszenia upadłości (Prawo upadłościowe tekst jednolity ustawy).
W odniesieniu do spółki z o.o. przekroczenie tego terminu skutkuje powstaniem odpowiedzialności po stronie każdego członka zarządu niezależnie od tego, czy posiada on prawo do samodzielnej reprezentacji spółki, czy działa łącznie z innymi osobami. Odpowiedzialność ta dotyczy szkody wyrządzonej wskutek nieterminowego złożenia wniosku.
Konsekwencje niezłożenia wniosku w ustawowym terminie
Brak złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki z o.o. w przewidzianym terminie może prowadzić do następujących skutków:
- osobistej odpowiedzialności członków zarządu (oraz innych osób zobowiązanych) za zobowiązania spółki,
- orzeczenia zakazu prowadzenia działalności gospodarczej na okres do 10 lat,
- odpowiedzialności karnej na podstawie art. 586 Kodeksu spółek handlowych, obejmującej możliwość nałożenia grzywny, kary ograniczenia wolności albo kary pozbawienia wolności.
Zakres odpowiedzialności członków zarządu spółki z o.o.
Odpowiedzialność członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w przypadku niezłożenia wniosku o upadłość w terminie nie ma charakteru nieograniczonego, jednak jest daleko idąca. Na podstawie art. 299 KSH członkowie zarządu ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązania spółki, obejmującą:
- należność główną,
- koszty procesu zasądzone w tytule wykonawczym wydanym przeciwko spółce,
- koszty postępowania egzekucyjnego umorzonego z uwagi na bezskuteczność egzekucji,
- odsetki ustawowe naliczane od należności głównej.
Jest to obecnie dominująca linia orzecznicza i interpretacyjna art. 299 KSH.
W praktyce oznacza to, że w razie braku terminowego wniosku o upadłość każdy z członków zarządu odpowiada za długi spółki całym swoim majątkiem, a wierzyciel może dochodzić roszczeń od dowolnego z nich.
Przesłanki zwolnienia z odpowiedzialności
Aby członek zarządu mógł skutecznie uwolnić się od odpowiedzialności związanej z niezłożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości, konieczne jest łączne spełnienie dwóch warunków:
- złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości w terminie 30 dni od dnia powstania podstawy do jej ogłoszenia,
- formalne rozpoznanie wniosku przez sąd upadłościowy.
Samo przygotowanie lub zamiar złożenia wniosku nie jest wystarczający – decydujące znaczenie ma jego skuteczne wniesienie do sądu w ustawowym terminie.
Czy spółka z o.o. musi posiadać majątek, aby złożyć wniosek o upadłość?
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością nie musi dysponować majątkiem pozwalającym na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego, aby złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości.
Sąd może wprawdzie oddalić wniosek na podstawie art. 13 Prawa upadłościowego, jeżeli majątek dłużnika okaże się niewystarczający do przeprowadzenia postępowania, jednak sam fakt braku majątku nie zwalnia z obowiązku złożenia wniosku.
Postępowanie upadłościowe wiąże się zarówno z kosztami jego prowadzenia, jak i z możliwością – choćby częściowego zaspokojenia wierzycieli. Kluczowe znaczenie ma jednak to, że terminowe złożenie wniosku i jego rozpoznanie przez sąd stanowi podstawę do zwolnienia członków zarządu z osobistej odpowiedzialności.
Jeżeli chcą Państwo dowiedzieć się więcej o upadłości czy restrukturyzacji, zapraszamy do kontaktu z naszym kwalifikowanym doradcą restrukturyzacyjnym Mariuszem Kamińskim. Nasza kancelaria działa w miastach m.in. takich jak: Tychy, Katowice, Sosnowiec, Bielsko- Biała, Rybnik.
Odnośnik zwrotny: Układ z wierzycielami - jak zwiększyć szanse na zawarcie układu? - Restrukturyzacja